Gisteren had ik het over de uitwassen in de vreemdelingenbewaring (heerlijk eufemisme) n.a.v. de reportage in Nova. Verder geen krant gelezen of nieuws gekeken (kan ik iedereen aanraden). Ik verbaasde me over de geschokte reacties van de drie kamerleden, die zouden moeten weten dat dit aan de orde van de dag is. Maar dankzij de wekkerradio valt het vanochtend allemaal op z’n plaats. Want BNR vertelt me dat de Tweede Kamer er in meerderheid op staat dat zoveel mogelijk van de Chinezen zonder geldige verblijfsstatus die zich onlangs per abuis meldden voor een pardon wegens vermeende aanstaande troonswisseling, zo snel mogelijk achter de tralies moeten. Let wel, het gaat hier om een groep waar we geen last van hebben, de meesten werken zes dagen per week, tien uur per dag voor minder dan het minimumloon, zonder enige rechtsbescherming. Het merendeel is hier al jaren. Maar wel zonder geldige verblijfsstatus dus.
Als je geen uitzetbeleid hebt, kun je het hele vreemdelingenbeleid wel opdoeken. Snap ik ook, hoor. Maar gisteren ging het om de bejegening. De uitwassen. Die, wat de politici ook beweren, geen uitzondering zijn. De mentaliteit die daarachter steekt. De onmenselijkheid. De onverschilligheid. En waar het dus op neerkomt is, dat dit onze volksvertegenwoordigers in meerderheid niet zo erg veel kan schelen. Ze nemen het op de koop toe. Omdat ze denken: Regels zijn regels*, we hebben dit beleid nu eenmaal vastgesteld, het moet worden uitgevoerd, en natuurlijk zal er wel eens wat misgaan, maar waar gehakt wordt vallen spaanders. Ze bewijzen wel lippendienst aan de beschaving, omdat dat nu eenmaal hoort, maar in wezen interesseert het ze niet zoveel, waar Nova gisteren over berichtte.
Terwijl, wat je behoort te doen, als je weet dat dit soort dingen (zie Nova gisteren) gebeurt, dan hoor je als parlementslid of als bewindspersoon te zeggen: ‘Zolang ik niet 100% zeker weet dat dit niet meer kan gebeuren en dat we voldoende geschikte faciliteiten hebben met een voor deze doelgroep geschikt regime, sluiten we deze mensen niet meer preventief op.’ Vervolgens voeg je de daad bij het woord.
Waarom is dit belangrijk? Omdat de wijze waarop je kwetsbare groepen behandelt een van de ijkpunten is waaraan je het beschavingsgehalte, de morele kwaliteit van de samenleving kunt afmeten. Het is in een aantal hoeken en gaten in Nederland op dit punt slechter gesteld dan veel mensen zich realiseren.
Natuurlijk, we zijn in vergelijking met veel buitenlanden een paradijs op het gebied van de mensenrechten en op tal van andere punten. Maar het vereist wel enig verstand en oplettendheid om te zorgen dat dit ook zo blijft. Er heerst wat mij betreft bij de politieke elite van Nederland ten aanzien van dit soort onderwerpen teveel daadwerkelijke onverschilligheid. Het is dezelfde onverschilligheid die er ook voor zorgt dat Ad Bos en Fred Spijkers nog steeds niet fatsoenlijk zijn gerehabiliteerd en schadeloos gesteld, dat we de grote bouwfraudeurs hebben laten lopen maar voor alle bijstandsgerechtigden elementaire grondrechten de facto buiten werking hebben gesteld (bijna niemand weet dat, dus daarover later misschien meer), dat we het niet meer willen hebben over de foute Irak-politiek en dat we nu in Afghanistan weer in dezelfde fuik zijn gestapt, om maar een paar van de meest evidente voorbeelden van slecht beleid en falend bestuur te noemen.
* Daarover heeft Dorien Pessers behartenswaardige dingen gezegd in Buitenhof, aflevering 21 mei 2006
